‘Het klimaat verandert, nu de politiek nog.’ Terwijl op landelijk niveau alle ambities worden weggesnoeid en Nederland al jaren geleden is ingehaald door landen om ons heen maakt Utrecht haar ambitie concreet en komt met een mooi plan. De opgave is enorm. Om de uitstoot van koolstofdioxide met 30% terug te kunnen dringen in 2020 moet er jaarlijks meer dan 55 duizend ton CO2 bespaard worden. Voor ons ligt een Utrechtse Green Deal, een plan waarin amper plaats is voor het geven van subsidies. GroenLinks is daar blij mee en trots op. Duurzaamheid rendeert en bovendien zijn er al voldoende subsidies beschikbaar op provinciaal en nationaal niveau.
Allereerst een paar opmerkingen over het gehele stuk: Voor ons ligt ook een plan dat vooral focust op energie. Duurzaamheid is breder, graag horen we hoe bijvoorbeeld omgegaan wordt met klimaatadaptatie. In het plan staan ook nog erg veel zaken die verdere uitvoering behoeven (‘We ondersteunen’, ‘We stimuleren’, ‘we gaan in gesprek’). Graag horen we welke termijn hieraan gekoppeld wordt.
We hechten vooral aan een concretere invulling van het revolverende fonds. De huidige omschrijving is summier. We zouden graag zien aan welke projecten dit fonds gekoppeld wordt en zijn ook nog niet geheel overtuigd van het feit dat het fonds zelf leningen moet verstrekken. Groene banken als Triodos en ASN kunnen prima leningen verstrekken, vanuit het fonds dekken we dan een deel van het risico via een garantstelling. Graag zien we hier een uitgebreidere paragraaf of hoofdstuk over terug in het uiteindelijke plan.
GroenLinks zal haar reactie op het duurzaamheidsplan geven door de vier programmaonderdelen langs te lopen:
Voorzitter!
Allereerst wil ik beginnen met de opgave voor de woningbouw. GroenLinks is enthousiast over het energiepunt waar bewoners informatie over duurzaamheid in hun woning kunnen verkrijgen. Dit kan echter nog wel wat meer naar de mensen toe. Een mooi voorbeeld hiervan is het project ‘Woning in de Watten’ uit Apeldoorn waar bewoners huis aan huis benaderd worden om een afspraak te maken met een Energie Prestatie Adviseur.
Voor GroenLinks is het van groot belang dat de woningcorporaties meegaan in de ambitie van de stad en concreet hieraan bijdragen. We horen graag van de wethouder of zij kan bevestigen dat deze ambities in de herijking van de prestatieafspraken vastgelegd gaat worden.
Om de doelstelling van 3% isolatie per jaar te halen zouden er jaarlijks 500 woningen minimaal 30% energiezuiniger gemaakt moeten worden. Volgens ons moet dat aantal woningen veel groter zijn. Graag een verduidelijking.
Als het gaat om nieuwbouw zien we graag dat het college afspraken gaat maken met ontwikkelaars waardoor de ambitie hoger komt te liggen, dan wettelijk verplicht is, zodat alle nieuwbouw vanaf 2011 al voldoet aan de normen voor 2015. Dit zou ook moeten gelden voor alle nieuwbouw die al gepland was maar door de crisis is uitgesteld. Graag een toezegging.
GroenLinks hoort nog té vaak dat welstandseisen een té grote belemmerende factor blijken te zijn bij het verduurzamen van historische panden. We horen graag van het College hoe problemen rond het plaatsen van dubbelglas, zonnepanelen en groene daken in de toekomst tot het verleden kunnen behoren! In het plan zien we graag een concrete aanpak voor het oplossen van deze belemmeringen.
Maatregelen die GroenLinks nog mist zijn: een verduurzaming van de bouwleges, het stellen van milieueisen bij splitsing van woningen en andere vergunningplichtige activiteiten én een programma waarin energielekken worden opgespoord zoals in Rotterdam gebeurt.
Voorzitter,
Als het gaat om bedrijvigheid is GroenLinks blij te constateren dat dit College duurzaamheid en economie hand in hand laat gaan. Juist voor Utrecht als competitieve regio is het van groot belang dat wij koplopers worden en blijven. De convenantenaanpak, waarbij bedrijven eerst op zachte wijzen worden gestuurd, met eventuele handhaving als stok achter de deur is dan ook een compliment waard. Daarbij wil ik opmerken dat dit niet alleen belangrijk is voor de stad om de doelen te halen, maar ook voor de bedrijven zelf zodat de overheid het levelplaying field kan bewaken. In Utrecht mag niet langer ruimte zijn voor de zogenaamde free-riders. Graag een bevestiging.
Het gelijke speelveld is ook van belang als het gaat om afspraken met winkeliers over openstaande deuren. GroenLinks hoopt op snelle actie van de wethouder op dit punt. Ook vragen wij ons af waarom de airco’s buiten beschouwing gelaten worden? Zij verbruiken zeer veel energie en stoten veel schadelijke broeikasgassen uit. Graag een reactie.
Als het gaat om het verduurzamen van bedrijventerreinen zijn er wellicht mogelijkheden om een energieverordening op te stellen zoals ook in andere steden al wordt gedaan. Graag een reactie.
Voorzitter,
GroenLinks steunt de maatregelen t.a.v. mobiliteit van harte, maar herkent hier vooral veel ambitie en plannen van aanpak in die bijvoorbeeld al in het ALU staan. We missen aandacht voor de meest vervuilende voertuigen: de ouderwetse scooters. We zien hier graag snelle actie van het College. Graag een toezegging!
Utrecht is een stad die veel open water kent, is het college bereid de mogelijkheden voor het verder stimuleren van vervoer per water te bekijken?
Ook zouden we de mogelijkheden willen zien voor het inzetten van elektrische deelauto’s in combinatie met mobiliteitsmanagement.
Het mooiste zou natuurlijk zijn als op hele korte termijn de auto’s van het College elektrisch gaan worden. Goed voorbeeld doet goed volgen. Hiermee kom ik bij de opgave voor de eigen organisatie.
Hoe zit het met het verbeteren van Energie Prestatie van het Maatschappelijk Vastgoed in handen van de Gemeente? Graag een toezegging!
Duurzaamheid kan niet alleen de het belang zijn van Wethouder De Rijk. Daarom ziet GroenLinks graag dat alle gemeentelijke diensten doelstellingen opgelegd krijgen voor wat betreft de besparing op het energiegebruik. Graag een uitwerking hiervan.
Ook hebben wij de vraag of de doelstelling voor de eigen organisatie niet kostenneutraal gemaakt kan worden. Een besparing op het energieverbruik verdient zich namelijk op termijn terug en zou dus via de begroting ingeboekt kunnen worden.
Vanuit haar voorbeeldfunctie zouden we graag zien dat de gemeente haar resterende uitstoot compenseert, bijvoorbeeld via een Utrechts klimaatfonds. Is het daarbij mogelijk ook een calculatie te maken van de CO2 uitstoot van het niet stedelijk verkeer en dit te ‘compenseren’? Graag een toezegging.
Voorzitter,
Tot zo ver was mijn inbreng vooral gericht op energiebesparing, volgens de trias-energetica zijn we daarmee aangekomen op duurzame opwekking. Dit hoofdstuk vinden wij nog wat mager. Graag zien we een verhaal dat meer ingaat op warmtekoude opslag en het gebruik van biomassa. Zo kunnen wij ons voorstellen dat oudere panden op een duurzame stadsverwarming worden aangesloten. Kunt u dit meenemen in het plan? Ook zouden wij graag een pilot zien waarin scholen zonnepanelen op hun dak krijgen en de stroom gaan leveren aan de buurt Ook zouden we graag concrete stimuleringsmaatregelen zien voor zon coöperaties waarmee buurtbewoners zonnepanelen plaatsen op de daken van maatschappelijk vastgoed.
GroenLinks is trots op de geweldige bewonersinitiatieven in onze stad. Een voorbeeld hiervan is Energie U, we steunen de inzet van de wethouder in het verder stimuleren van dit soort initiatieven. Wij denken dat dergelijke initiatieven vanuit bewoners en ondernemers ook een belangrijke rol kunnen spelen bij de uitvoering van de plannen.
Tot slot,
GroenLinks is trots op het plan dat nu voorligt. Bij ambitie alleen kan het echter niet blijven. Daarom zien wij graag dat dit College zich zelf een tussendoel stelt voor het jaar 2014. Waarop kan de stad ons, en wij elkaar, straks afrekenen? Graag een opmerking hierover in het definitieve duurzaamheidsplan! Als we het toch over de stad hebben: graag zou GroenLinks zien dat bij de definitieve uitwerking aandacht besteed wordt aan de communicatie met de stad. Hoe kan de stad zien dat er een torenhoge ambitie is en er een groene wind waait?